Duvar Tipi Split Klimanın Demontajı Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar - 2. Bölüm

19 Mar 2009

3. Split Klimanın Demontajı 
  • Split klimanın bağlı olduğu şebeke sigortası ve klima sigortası kapatılır. Kontrol kalemiyle devrede akım olmadığından emin olunur.
  • Ön panel üzerindeki ön kapak, sağ ve sol kenarından tutulup kendimize doğru çekilerek açılmalıdır. İç ünite terminal kapağının vidası sökülerek terminal kapağı Şekil 4’te gösterildiği gibi açılır.

Şekil 4: İç ünite                Şekil 5: Dış ünite bağlantı
bağlantı kablolarının       kablolarının sökülmesi [2]
sökülmesi [2]
  • Ara bağlantı kablolarını sökmek için önce kablo tutucusu sökülür. Daha sonra kablolar Şekil 4’te gösterildiği gibiterminal klemens vidaları gevşetilerek çıkarılır. Şema yoksa ya da silinmişse sökülen kabloların hangi klemensten söküldüğü renklerine göre not edilir.
  • Dış ünite terminal kapağı sökülerek terminal kapağı çıkarılır. Kablo tutucusunun bağlantı vidası sökülür. Şekil 5’te gösterildiği gibi, dış ünite klemensinden vidalar gevşetilerek kablolar klemensten çıkarılır. Şema yırtılmış ya dasilinmişse hangi kablonun hangi klemensten söküldüğü not alınır.
  • Defrost sensör kablosu varsaklemensinden sökülerek çıkarılır.
  • Dış ünite üzerindeki iki ve üç yollu vana üzerindeki bağlantı rakorları Şekil 6’da görüldüğü gibi anahtarla sökülür. Eğer elimizde uygun çapta tapa varsa, iki ve üç yollu vana dişlerinin zarar görmemesi ve içlerineherhangi bir cisim girmemesi için tapayla kapatılır. Eğer uygun tapa bulunamazsa bantla kapatmak uygun olur
 
Şekil 6: Dış ünite bağlantı rekorlarının sökülmesi
  • İç ünite drenaj hortumu bağlı olduğu giderden sökülerek serbest hale getirilir.
  • İç ortamdan dış ortama tesisat çıkışındaki duvarda delik alçılanmışsa alçı kırılır, macunlanmışsa macun sökülür. Pencere geçişlerinde geçiş noktalarının boşaltılması gerekir.
  • Sökülen boru tekrar montaj işleminde kullanılamaz. Genellikle aşırı sertleşmiştir. Tesisat üzerindeki dekoratif bant sökülür elektrik kablosu ve su tahliye hortumu serbest hale getirilir. Su drenaj hortumu Şekil 7’de görüldüğü gibi bağlantı noktasından sökülür ve drenaj hortumu iç ünite tahliye borusundan ayrılır. Boşa çıkmış kablo da sarılarak toplanır. Bakır borular üzerindeki izoleler boru üzerinden sökülerek bakırborular iç ve dış üniteye yakın yerlerden kesilir. 
  • Dış kısımdan bakır borular çekilerek çıkarılır. Şayet boruları kesmeden çıkarmak istenirse dış çıkış noktasından düzelterek iç üniteyi askı sacından kurtarıp komple çıkış yapılabilir. Ancak bu durumda boru göbek verip özellikle iç ünite evaporatör bağlantısında kırılmalara yol açabilir. Bu nedenle borunun kesilmesi tavsiye edilir.
  • İç üniteyi montaj sacından kurtarmak için alt kısmından hafif yukarı kaldırılarak askı sacı üzerindeki tırnaklarından çıkarılır. İkinci kişi de boru bağlantısından tutarak iç üniteyi ters vaziyette yere yatırır.
  • İç ünite bağlantı boruları Şekil 8’de gösterildiği gibi iki anahtarla sökülür. Sökme esnasında iç ünite buharlaştırıcı (evaporatör) giriş bağlantısının zarar görmemesine özellikle dikkat edilmelidir.
  • Boruların ağızları varsa tapa ile yoksa bantla kapatılır. Dikkatli şekilde iç ünitedeki yerine yerleştirilerek Şekil 9’da görüldüğü gibi boru sabitleme parçası takılır. Boruları yerine yerleştirirken boruların üzerinde bulunan destek yayının iç ünite evaporatör bağlantılarına oturmasına dikkat edilmelidir. Aksi taktirde, boru ile serpantin bağlantısı kaynaklı olduğundan ve uzun zaman kullanılmışsa bu noktadan bükülme ya da çatlak meydana gelebilir.
  • İç ünite askı sacı vidalarından Şekil 10’da gösterildiği gibi sökülerek iç ünite arka kısmına yerleştirilir.
  • Uzaktan kumanda askısından alınarak Şekil 11’de gösterildiği gibi kumanda askısı sökülür. Kumanda demontaj esnasında zarar görmeyeceği bir noktaya konulmalıdır.
  • İç ünite eğer orijinal kutusu varsa dikkatli şekilde yerleştirilir. Eğer kutu yoksa bir kutu ayarlanarak taşımaya uygun hale getirilir.
  • Dış ünite tahliye hortumu bağlı olduğu su giderinden sökülür.
  • Dış ünite, düşmelere karşı emniyete alınır ve Şekil 12’de gösterilen dış ünite ayak cıvataları sökülür. Alt kısmında bulunan ve pipo olarak da bilinen dış ünite su tahliye hortum parçası ve drenaj hortumu zarar görmeden dış üniteden ayrılır. Dış ünite eğer orijinal kutusu varsa dikkatli şekilde yerleştirilir eğer kutu yoksa bir kutu ayarlanarak taşımaya uygun hale getirilir.
  • Şekil 13’te gösterilen dış ünite, askı ayakları sabitlendiği çelik dübel ya da gaz beton saplamaları alttan başlanarak sökülür.
  • Şekil 14’te gösterilen dış ünite askı ayakları söküldükten sonra kaynaklı setse kaynakları, cıvatalı setse cıvata ve somunları kontrol edildikten sonra taşınması için uygun şekilde paketlenir. 
  • Demontaj yapıldıktan sonra iç-dış ünite bağlantı boruları için açılan deliğin alçıyla kapatılması önerilir.
  • Klima ekipmanları yeni takılacağı yere uygun bir araçla taşınır. Dış ünite kesinlikle dik şekilde taşınmalıdır.
  • Demonte edilmiş klimayı yeniden montaj etmek için uygulanan montaj kuralları aynen uygulanır. İç ünite bağlantı borularının açılmasına özellikle dikkat edilmelidir. Buharlaştırıcı (evaporatör) ve iç ünite bağlantı boru birleşimi çok kırılgandır. Ezilebilir, çap daralması meydana gelebilir. Çatlak ya da yırtılma oluşabilir. Bağlantı noktalarının izolasyonu oldukça önemlidir. Bu noktalar düz izole ile yalıtılmalı ve bantla sabitlenmelidir.
  • Demonte edilmiş klimada sökülen bakır borular kesinlikle kullanılmamalıdır. Yeni montaj seti kullanılmalıdır.
  • Drenaj hortumu ve elektrik kablosu değiştirilmelidir.



Şekil 7: Drenaj hortumunun tahliye borusundan ayrılması


Şekil 8: İç ünite bağlantı borularının sökülmesi [3]


Şekil 9: İç ünite çıkış borularının sabitlenmesi [3]


Şekil 9: İç ünite çıkış borularının sabitlenmesi [3]


Şekil 10: İç ünite askı sacının sökülmesi 


Şekil 11: Uzaktan kumanda askısının sökülmesi [2]

4. Sonuçlar ve Öneriler

Demonte edilip yeniden monte edilecek bir split klimadan istenilen verimin alınabilmesi için klimanın demontajının doğru ve kurallara uygun şekilde yapılması gerekir. Uzun yıllar kullanılmış bir klimanın demonte edilip başka bir yere takılmasında malzemelerin aşırı kırılgan olabileceği dikkate alınmalıdır. Özellikle plastik aksam kırılabilir. Metal aksam sürekli genleşip büzüldüğü için yorgunluk meydana gelmiş olabilir. Bu durumda malzemenin normal dayanma kuvvetinden çok daha az bir kuvvetle kırılabileceği ya da zarar görebileceği göz önünde bulundurulmalıdır. İç ve dış ünite arasındaki bağlantı boruları kesinlikle değiştirilmelidir. Sökülen borular üzerindeki izole yeniden kullanılmamalıdır. Drenaj hortumu değiştirilmelidir. Uzun yıllar akım geçmiş elektrik kabloları yeniden kullanılmamalıdır; deforme olmuş olabilir. Uzun yıllar kullanılmış kablo gerilim düşümüne neden olabilir. Bu durumda klimadaki elektronik aksam zarar görebilir. Bu kablolar kısa devre yapıp klimanın çalışmasını engelleyebilir.
Eğer yapılan kontrollerde set dış ünitenin en az beş kat ağırlığı taşıyamayacak durumdaysa yeni askı set kullanılmalıdır. Sökülen çelik dübel ya da trifor vidalar yeniden kullanılmamalıdır. Dış ünite, kompresör ve fan motorunun çalıştığı bölgedir. Bu nedenle dış ünite, hem klima çalışırken hem de dış ortam şartlarından dolayı değişen yüklerle karşı karşıyadır. Ayrıca çok katlı binalarda yüksek noktalara kurulduğu için demonte edilmiş bir klimayı uzun yıllar taşımış askı ayakları sağlam görülse dahi yenisi ile değiştirilmelidir.
Demonte edilmiş bir klimanın yeniden montajı, hem göz estetiğini bozmamalı hem de en verimli işletme şartlarında çalışmayı garanti etmelidir. Yapılacak keşifle önce iç ve dış ünitenin yeri belirlenmelidir. Drenaj tesisatı split klima serpantinlerinde yoğuşan suyun dış ortama aktarılması için çekilir. Drenaj tesisatı çekilirken çevreye zarar vermeden uygun bir gider bulunmalıdır. Aksi durumda, yapının duvarları, camları ve yapının altından geçenler su akışından rahatsız olabilirler. Bakır boru tesisatı çekilirken bakır borularda ezilme ve kırılma oluşmamasına dikkat edilmeli, bakır borular minimum ölçüden daha kısa bağlanmamalı, havşaları düzgün açılarak rekorları uygun torklarda sıkılarak sistemde ezilme ve bükülme oluşturmayacak şekilde sıkılmalıdır. Malzemenin yorgun olduğu unutulmamalıdır.
Demonte edilmiş ve yeniden montajı yapılacak klimanın uzun yıllar sorunsuz çalışması, demontaj kurallarına uymaya ve demonte edilmiş bir klimayı monte ederken yeni montaj seti kullanmaya bağlıdır.
Split klimalarla az enerjiyle en fazla ısıtma ya da soğutma sağlamak, uzun yıllar arızasız çalışmasını ve çevreye zarar vermeden kullanılmasını temin etmek için yetkili ve klima demontajı eğitimi almış kişilerce kurallara uygun şekilde demonte edilmesi gerekir. Demonte edilmiş klimaların da montajlarının, montaj eğitimi almış yetkili servis elemanlarınca yapılması gerekir.  

Kaynaklar
  1. Airfel, Isıtma & Soğutma Sistemleri, Split Klima Montaj ve Klimacılık, Yayın No: AC01–06.
  2. Elco Klima San. ve Tic. Ltd. Şti. Klima Servis Bülteni, Yayın No: S–40 Bülten No: S.B.-001–03, 01.04.2005, İstanbul. 
  3. Arçelik, Tüketici Hizmetleri, Eğitim El kitabı, Klima Eğitim Notları ve Devre Şemaları, Mart 2000.

Etiketler